Wpływ nuklearnego porozumienia z Iranem na rynek ropy – komentarz surowcowy

W centrum uwagi:

• W krótkim terminie porozumienie ma niewielki wpływ na rynek ropy

• Długoterminowe implikacje są jednak istotne

Ważną wiadomością z ostatnich godzin jest uzgodnienie ram nuklearnego porozumienia pomiędzy sześcioma mocarstwami a Iranem. Porozumienie nazywane jest historycznym, gdyż oznaczać może powrót Iranu z wykluczenia międzynarodowego, co będzie miało swoje implikacje gospodarcze. Główną i najważniejszą jest możliwość zwiększenia eksportu ropy z tego państwa, niegdyś piątego największego producenta tego surowca na świecie.

W krótkim terminie porozumienie ma niewielki wpływ na rynek ropy

Początkowo rozmowy z Iranem zakończyć się miały do końca marca, ale ich przeciąganie świadczyło o politycznej woli obu stron, by do ostatecznej zgodny jednak doszło. Wczoraj wieczorem rzeczywiście ogłoszono sukces rozmów, co ceną ropy jednak specjalnie nie zachwiało, a jej spadek okazał się krótkotrwały. Teoretycznie może to nieco dziwić, gdyż wcześniej pojawiało się wiele głosów, iż porozumienie doprowadzi do dalszego zwiększenia już sporej nadwyżki podaży na rynku ropy. Uczestnicy rynku szybko jednak zrozumieli, że irańska ropa szybko nie pojawi się u finalnych odbiorców i w krótkim, czy nawet średnim terminie, wzrost podaży nie jest żadnym zagrożeniem.

Długoterminowe implikacje są jednak istotne

Wczorajsze porozumienie warto dokładnie zrozumieć, gdyż nie jest ono finalne, a jedynie ustala ramy do dalszych rozmów. Sukcesem jest co prawda rozwiązanie najważniejszych kwestii programu nuklearnego, ale wkrótce rozmowy mają zostać wznowione i to dopiero one skutkować mają ostatecznym porozumieniem. Termin na jego podpisanie wyznaczono do 30 czerwca, a i on może ulec przedłużeniu. Do tego czasu nowej podaży ropy z Iranu na rynku nie zobaczymy, a i po tym terminie będzie musiało upłynąć przynajmniej kilka miesięcy zanim podaż stopniowo zacznie być na rynku zwiększana. Docelowo wydaje się więc, że nowa irańska ropa dopiero w przyszłym roku zacznie być na rynku dostępna i będzie się to działo stopniowo, gdyż sankcje będą uchylane wraz z postępami Iranu w realizowaniu postanowień porozumienia. Dodatkowo do zwiększenia eksportu potrzebne będą nowe inwestycje na irańskich polach, co oznacza, że przywrócenie utraconych możliwości eksportowych na poziomie 1,5 mln baryłek dziennie zajmie sporo czasu. Aktualne prognozy mówią, że tuż po uchyleniu sankcji eksport może się zwiększyć o 200 tys. do 600 tys. baryłek dziennie. Pamiętać też trzeba, że w porozumieniu pojawia się klauzula, iż brak wypełniania przez Iran postanowień nuklearnej umowy będzie skutkował natychmiastowym przywróceniem sankcji.

Wszystko to wskazuje, że w krótkim terminie faktyczny wpływ ramowego porozumienia na rynek ropy jest niewielki. Zdecydowanie ważniejsze wydają się potencjalne długofalowe skutki, gdyż nowa podaż, na rynku cierpiącym na jej nadmiar, skutkować będzie obniżeniem ceny równowagi na rynku ropy, która przez ostatnie trzy lata oscylowała wokół poziomu 100 dolarów za baryłkę między innymi z uwagi na sankcje. Oczywiście wszystko to obowiązywać będzie przy założeniu ostatecznego sukcesu i pełnej implementacji wczorajszego porozumienia.

(Dzisiaj handlu na rynku ropy nie ma. Kwotowania powrócą w poniedziałek)

Wykres 1. Notowania ropy w USA – dane dzienne.

Łukasz Bugaj
DM BOŚ